{"id":11119,"date":"2019-01-08T15:08:10","date_gmt":"2019-01-08T14:08:10","guid":{"rendered":"http:\/\/swietodrzewa.pl\/?p=11119"},"modified":"2019-01-22T15:16:47","modified_gmt":"2019-01-22T14:16:47","slug":"stop-rzezi-dzikow-stanowisko-koalicji-niech-zyja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/?p=11119","title":{"rendered":"Stop rzezi dzik\u00f3w! Stanowisko koalicji Niech \u017byj\u0105!"},"content":{"rendered":"<p class=\"lead\"><strong>Stanowisko koalicji Niech \u017byj\u0105! ws. decyzji Ministerstwa \u015arodowiska o eksterminacji dzik\u00f3w, pod pretekstem walki z wirusem ASF.<\/strong><!--more--><\/p>\n<div class=\"body\">\n<p><a href=\"http:\/\/niechzyja.pl\/kampania\/kim-jestesmy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Koalicja 40 organizacji <\/a>dzia\u0142aj\u0105cych na rzecz ochrony przyrody i dobrostanu zwierz\u0105t ocenia decyzj\u0119 Ministra \u015arodowiska Henryka Kowalczyka dotycz\u0105c\u0105 masowego odstrza\u0142u dzik\u00f3w jako skrajnie nieodpowiedzialn\u0105 i nie merytoryczn\u0105. Plan eksterminacji tego niezwykle po\u017cytecznego gatunku jest sprzeczny z ustaw\u0105 o ochronie przyrody, mo\u017ce mie\u0107 katastrofalne skutki dla \u015brodowiska naturalnego, jak r\u00f3wnie\u017c dla gospodarki le\u015bnej. Jednocze\u015bnie koalicja zwraca uwag\u0119, \u017ce masowy odstrza\u0142 dzik\u00f3w nie rozwi\u0105\u017ce problemu ekspansji ASF w Polsce, poniewa\u017c g\u0142\u00f3wnym wektorem rozprzestrzeniania wirusa jest cz\u0142owiek. To od skutecznej bioasekuracji zale\u017cy przysz\u0142o\u015b\u0107 bran\u017cy trzody chlewnej. Wydawanie kolejnych dziesi\u0105tk\u00f3w milion\u00f3w z\u0142otych na nieskuteczne dzia\u0142ania, wbrew prawu i pod naciskami politycznymi, oceniamy jako niedopuszczalne.<\/p>\n<p><strong>Bior\u0105c pod uwag\u0119 powy\u017csze, koalicja Niech \u017byj\u0105! \u017c\u0105da od w\u0142adz Rzeczypospolitej Polskiej:<img src=\"http:\/\/klubgaja.pl\/cms\/uploads\/img-6854.jpg\" alt=\"\"\/><\/strong><br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p><strong>1. Zaniechania planu depopulacji dzik\u00f3w na obszarze ca\u0142ego kraju i pozostawienia populacji na poziomie nie zagra\u017caj\u0105cym trwa\u0142o\u015bci gatunku, po przeprowadzeniu rzetelnej inwentaryzacji liczebno\u015bci populacji.<\/strong><\/p>\n<p>Planowane do osi\u0105gni\u0119cia zag\u0119szczenie populacji do limitu co najwy\u017cej 0,1 dzika\/ km2 jest skrajnie niskie i nosi znamiona pr\u00f3by eksterminacji gatunku. Wed\u0142ug ekspert\u00f3w Europejskiego Biura ds. Bezpiecze\u0144stwa \u017bywno\u015bci (EFSA), na podstawie aktualnej wiedzy naukowej nie jest mo\u017cliwe ustalenie progu zag\u0119szczenia populacji dzik\u00f3w, kt\u00f3ry zapobieg\u0142by post\u0119powaniu epidemii wirusa ASF. Wirus rozprzestrzenia\u0142 si\u0119 tak\u017ce na obszarach, gdzie obecno\u015b\u0107 dzika by\u0142a niska. Dotychczasowe pr\u00f3by depopulacji dzik\u00f3w, jak na Bia\u0142orusi, nie przynios\u0142y zak\u0142adanych rezultat\u00f3w i nie wygasi\u0142y epidemii. Jednak\u017ce poprzez radykalnie zwi\u0119kszony i niew\u0142a\u015bciwie zorganizowany odstrza\u0142 dzik\u00f3w doprowadzono do ich zwi\u0119kszonej migracji i dyspersji epidemii. W przypadku Polski, analiza sprawozda\u0144 \u0142owieckich i danych G\u0142\u00f3wnego Inspektoratu Weterynarii wskazuje, \u017ce realizowana od 2015 roku strategia zmasowanych odstrza\u0142\u00f3w, w ramach kt\u00f3rych zabitych zosta\u0142o ju\u017c ponad 1 mln dzik\u00f3w, przynosi skutek odwrotny od zamierzonego. Pomimo trwaj\u0105cej 4 lata akcji t\u0119pienia dzik\u00f3w, co roku notuje si\u0119 coraz wi\u0119cej przypadk\u00f3w ASF. Po pojawieniu si\u0119 wirusa w 2015 r. odnotowano 3 ogniska u \u015bwi\u0144 i 44 przypadki choroby u dzik\u00f3w, w 2017 by\u0142o ich ju\u017c odpowiednio 104 i 678, a w roku 2018 a\u017c 213 w chlewniach i 3194 u dzik\u00f3w. Tak lawinowy przyrost ognisk wirusa potwierdza przestrogi naukowc\u00f3w oraz ustalenia EFSA \u2013 zmasowane polowania przyczyniaj\u0105 si\u0119 do rozwoju epidemii. Dzieje si\u0119 to za spraw\u0105:<\/p>\n<ul>\n<li>zwi\u0119kszania zasi\u0119g\u00f3w przemieszczania si\u0119 sp\u0142oszonych zwierz\u0105t, kt\u00f3re zara\u017caj\u0105 kolejne osobniki<\/li>\n<li>tworzenia luk w ekosystemach zasiedlanych przez zainfekowane dziki<\/li>\n<li>cz\u0119stszego kontaktu z krwi\u0105 i szcz\u0105tkami zara\u017conych dzik\u00f3w przez my\u015bliwych, bez mo\u017cliwo\u015bci skutecznego odka\u017cenia w warunkach polowa\u0144 prowadzonych na tak wielk\u0105 skal\u0119.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>2. Skuteczne wdra\u017canie programu bioasekuracji.<\/strong><br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>Wzmocnienie Inspekcji Weterynaryjnej jako kluczowego organu administracji realizuj\u0105cego i nadzoruj\u0105cego bioasekuracj\u0119 w stadach \u015bwi\u0144 oraz jej dofinansowanie.<\/li>\n<li>Wzmocnienie nadzoru nad G\u0142\u00f3wnym Lekarzem Weterynarii i nad powiatowymi lekarzami weterynarii w zakresie efektywnej realizacji programu bioasekuracji oraz prowadzenie przez nich prawid\u0142owych rejestr\u00f3w podmiot\u00f3w utrzymuj\u0105cych hodowle \u015bwi\u0144.<\/li>\n<li>Wzmocnienie kontroli weterynaryjnej w hodowlach \u015bwi\u0144, w ch\u0142odniach, w ewidencji k\u00f3\u0142 \u0142owieckich i nadle\u015bnictw oraz w czasie polowaniach zbiorowych.<\/li>\n<li>Dofinansowanie programu bioasekuracji: zapewnienie zwrotu 100% koszt\u00f3w bioasekuracji dla ma\u0142ych producent\u00f3w oraz dofinansowanie programu odszkodowawczego dla rolnik\u00f3w.<\/li>\n<li>Rygorystyczne egzekwowanie wymog\u00f3w bioasekuracji od wszystkich w\u0142a\u015bcicieli gospodarstw utrzymuj\u0105cych trzod\u0119 chlewn\u0105.<\/li>\n<li>Przeprowadzenie i szerokie rozpromowanie og\u00f3lnopolskiej kampanii informacyjnej dot. sposob\u00f3w rozprzestrzeniania si\u0119 wirusa ASF i zalece\u0144 s\u0142u\u017cby weterynaryjnej, skierowanej do rolnik\u00f3w, my\u015bliwych oraz og\u00f3\u0142u spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Na fakt, \u017ce wszystkie nowe ogniska zara\u017cenia stad \u015bwi\u0144 w Polsce s\u0105 wynikiem przenoszenia przez ludzi <a href=\"http:\/\/www.piwet.pulawy.pl\/files\/asf\/ASF_ODR_2017.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">wskazuje g\u0142\u00f3wny specjalista od chor\u00f3b \u015bwi\u0144 z Pa\u0144stwowego Instytutu Weterynarii w Pu\u0142awach.<\/a> Ekspert potwierdza, \u017ce w\u0142a\u015bciwa bioasekuracja daje gwarancj\u0119 ochrony przed zara\u017ceniem. Niestety, w Polsce program bioasekuracji w zwi\u0105zku z ASF zosta\u0142 \u017ale przygotowany i nierzetelnie wdro\u017cony. Potwierdza to <a href=\"https:\/\/www.nik.gov.pl\/aktualnosci\/nik-o-realizacji-programu-bioasekuracji-jako-elementu-zwalczania-asf-woj-podlaskie.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">raport Najwy\u017cszej Izby Kontroli <\/a>z 2018 r. NIK krytycznie oceni\u0142 dzia\u0142ania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz G\u0142\u00f3wnego Lekarza Weterynarii w zakresie przygotowania oraz nadzoru nad realizacj\u0105 programu bioasekuracji w latach 2015-2016 i w I p\u00f3\u0142roczu 2017 r., kt\u00f3ry mia\u0142 zapobiec rozszerzaniu si\u0119 choroby ASF u \u015bwi\u0144. Na realizacj\u0119 programu w latach 2015-2017 wydano tylko 4 mln z\u0142. Wskutek tego a\u017c 74 proc. gospodarstw nie posiada\u0142o niezb\u0119dnych zabezpiecze\u0144, a sam program wdra\u017cany by\u0142 opieszale. Restrykcje wprowadzano po p\u00f3\u0142 roku od pojawienia si\u0119 ogniska ASF, dochodzi\u0142o tak\u017ce do fa\u0142szowania protoko\u0142\u00f3w kontroli weterynaryjnej w celu stworzenia pozor\u00f3w zabezpieczenia stad \u015bwi\u0144 przed ASF. Nadz\u00f3r sprowadza\u0142 si\u0119 do bezkrytycznego przyjmowania od powiatowych lekarzy weterynarii informacji o uznawaniu gospodarstw za spe\u0142niaj\u0105ce najwy\u017cszy stopie\u0144 bioasekuracji, Cz\u0119sto w protoko\u0142ach sporz\u0105dzanych przez Inspekcj\u0119 Weterynaryjn\u0105 stan zabezpiecze\u0144 podawano jako prawid\u0142owy, mimo i\u017c tak nie by\u0142o. Ponowne kontrole gospodarstw uznanych za w pe\u0142ni bezpieczne przed wirusem, przeprowadzone przez Inspekcje Weterynaryjne w obecno\u015bci kontroler\u00f3w NIK, wykaza\u0142y szereg nieprawid\u0142owo\u015bci i nieprzestrzeganie elementarnych zabezpiecze\u0144.<\/p>\n<p>Wszystkie gospodarstwa hoduj\u0105ce \u015bwinie powinny by\u0107 skontrolowane przez s\u0142u\u017cby weterynaryjne pocz\u0105wszy od 28 lutego 2018. Tymczasem do ko\u0144ca sierpnia 2018 skontrolowanych zosta\u0142o tylko 13 tys. spo\u015br\u00f3d 230 tys. gospodarstw podlegaj\u0105cych obowi\u0105zkowi sprawdzenia. Jak oszacowano tym tempie mo\u017ce to potrwa\u0107 ponad 7 lat. Brak szybko przeprowadzonych kontroli powoduje, \u017ce zwalczenie wirusa jest niemo\u017cliwe. Aby to zrobi\u0107, potrzebne jest natychmiastowe zatrudnienie 500 lekarzy weterynarii. Uniemo\u017cliwia to jednak zapa\u015b\u0107 jaka panuje w Inspekcji Weterynaryjnej, gdzie tylko 30% nabor\u00f3w zako\u0144czy\u0142o si\u0119 podpisaniem umowy o prac\u0119. Problemem jest te\u017c brak dedykowanych laboratori\u00f3w i sprz\u0119tu. W efekcie choroba nie zosta\u0142a zatrzymana i rozprzestrzenia si\u0119 na kolejne wojew\u00f3dztwa, a w listopadzie 2017 r. wirus przekroczy\u0142 lini\u0119 Wis\u0142y. Koalicja popiera postulaty Najwy\u017cszej Izby Kontroli w tym zakresie.<\/p>\n<p><strong>3. Skuteczna realizacja nadzoru biernego nad rozwojem ASF u dzik\u00f3w \u2013 rozszerzenie programu wynagradzania za wykrycie i zg\u0142oszenie pad\u0142ych dzik\u00f3w na wszystkich obywateli.<\/strong><\/p>\n<p>Nadz\u00f3r bierny \u2013 zg\u0142oszenie martwego dzika \u2013 pozostaje najskuteczniejszym sposobem wykrywania nowych przypadk\u00f3w ASF u dzik\u00f3w. Dzieje si\u0119 tak dlatego, \u017ce pad\u0142y dzik jest rezerwuarem wirusa przez wiele miesi\u0119cy, podczas gdy \u017cywy zara\u017cony dzik tylko przez kilka dni. Niestety w realizowanym obecnie programie nadzoru biernego nad rozwojem ASF u dzik\u00f3w za wykrycie i zg\u0142oszenie pad\u0142ych zwierz\u0105t wynagradzani s\u0105 tylko my\u015bliwi, s\u0142u\u017cba le\u015bna i weterynaryjna, policja i wojsko. Program ten by\u0142by jednak znacznie skuteczniejszy, gdyby wynagradzani za wykrycie i zg\u0142oszenie pad\u0142ych dzik\u00f3w byli wszyscy obywatele, co wymaga zmiany w przepisach. Taki program z powodzeniem przeprowadzi\u0142o wojew\u00f3dztwo lubelskie w 2018 r., dzi\u0119ki czemu obywatele wykryli i zg\u0142osili setki przypadk\u00f3w pad\u0142ych dzik\u00f3w.<\/p>\n<p>Przy wdra\u017caniu programu wymagana jest rzetelna i powszechna kampania informacyjno-edukacyjna skierowana do opinii publicznej. Spo\u0142ecze\u0144stwo nie wie jak nale\u017cy zachowa\u0107 si\u0119 w przypadku znalezienia martwego dzika. Eksperci EFSA s\u0105 zgodni, \u017ce budowanie \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej i dostarczanie zach\u0119t osobom, kt\u00f3re zg\u0142aszaj\u0105 przypadki pad\u0142ych dzik\u00f3w s\u0105 niezb\u0119dne do walki z chorob\u0105. Program ten jest koniecznym uzupe\u0142nieniem prowadzonej od 4 lat nieskutecznej walki z ASF.<\/p>\n<p><strong>4. Wprowadzenie ca\u0142kowitego zakazu dokarmiania dziko \u017cyj\u0105cych zwierz\u0105t na obszarze ca\u0142ego kraju jako dzia\u0142ania wspieraj\u0105cego samoregulacj\u0119 populacji dzik\u00f3w.<\/strong><br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>Rekomendacje Europejskiego Urz\u0119du ds. Bezpiecze\u0144stwa \u017bywno\u015bci (EFSA) oraz Strategia walki z ASF Unii Europejskiej wyra\u017anie zalecaj\u0105 wprowadzenie zakazu dokarmiania dzik\u00f3w, jako dzia\u0142anie wspieraj\u0105ce samoregulacj\u0119 ich populacji oraz ograniczaj\u0105ce ryzyko kontaktu zara\u017conych osobnik\u00f3w ze zdrowymi w miejscach dokarmiania. W 2018 roku, z 3-letnim op\u00f3\u017anieniem, Rozporz\u0105dzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 stycznia 2018 r. w sprawie wprowadzenia w 2018 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej \u201cProgramu maj\u0105cego na celu wczesne wykrycie zaka\u017ce\u0144 wirusem wywo\u0142uj\u0105cym afryka\u0144ski pom\u00f3r \u015bwi\u0144 i poszerzenie wiedzy na temat tej choroby oraz jej zwalczanie\u201d zosta\u0142 wprowadzony zakaz dokarmiania dzik\u00f3w na obszarze ca\u0142ego kraju. Zakaz ten jednak jest nieegzekwowalny i nieskuteczny, poniewa\u017c nie zapobiega korzystaniu przez dziki z karmy wyk\u0142adanej w miejscach dokarmiania dla innych zwierz\u0105t \u0142ownych, przede wszystkim du\u017cych prze\u017cuwaczy, jak jele\u0144 i sarna. Dla skutecznego wyeliminowania dokarmiania dzik\u00f3w niezb\u0119dne jest zatem wprowadzenie zakazu dokarmiania wszystkich zwierz\u0105t \u0142ownych. Eksperci zalecaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c uregulowanie prawne i radykalne ograniczenie n\u0119cenia zwierz\u0105t w celu polowa\u0144.<\/p>\n<p>Dokarmianie zwierz\u0105t p\u0142odami rolnymi przyzwyczaja je do pokarmu nie wyst\u0119puj\u0105cego w ich naturalnym \u015brodowisku, przyczyniaj\u0105c si\u0119 do zmiany ich diety, sposobu zachowania a w przypadku dzik\u00f3w \u2013 tak\u017ce rozrodczo\u015bci. Dokarmianie zwierz\u0105t w Polsce, w tym dzik\u00f3w prowadzone jest na ogromn\u0105 skal\u0119, ilo\u015b\u0107 wy\u0142o\u017conej karmy przekracza sto tysi\u0119cy ton rocznie (koszt 23 mln z\u0142 wykazywany w sprawozdaniu finansowym PZ\u0141). Wg raportu EFSA sztuczne dokarmianie powoduje koncentracj\u0119 zwierz\u0105t w miejscu wy\u0142o\u017cenia pokarmu, zwi\u0119kszaj\u0105c ryzyko rozprzestrzenienia si\u0119 ASF w przypadku dzik\u00f3w. Brak wyk\u0142adanego punktowo, niewyst\u0119puj\u0105cego w naturalnym \u015brodowisku pokarmu sprzyja\u0107 b\u0119dzie naturalnym procesom samoregulacyjnym w populacji.<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p><strong>5. Wprowadzenie zakazu polowa\u0144 zbiorowych w strefach wyst\u0119powania wirusa, strefach z ograniczeniami i ochronnych oraz ca\u0142kowitego zakazu polowa\u0144 na zwierz\u0119ta \u0142owne w pasie 40-kilometrowej strefy buforowej, w celu ograniczenia p\u0142oszenia dzik\u00f3w i migracji osobnik\u00f3w zara\u017conych wirusem ASF.<\/strong><br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>Zgodnie z najnowszym raportem Europejskiego Urz\u0119du ds. Bezpiecze\u0144stwa \u017bywno\u015bci (EFSA) oraz Strategi\u0105 walki z ASF Unii Europejskiej, aby zmniejszy\u0107 ryzyko rozwleczenia ASF, nale\u017cy unika\u0107 dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re mog\u0105 zwi\u0119kszy\u0107 ruch dzik\u00f3w, tj. intensywne polowania, w tym zw\u0142aszcza polowania zbiorowe. Sp\u0142oszone zwierz\u0119ta przemieszczaj\u0105 si\u0119 bowiem na znaczne odleg\u0142o\u015bci, zara\u017caj\u0105c kolejne. Skuteczniejszym sposobem ograniczenia dyspersji ASF jest utrzymanie dziczych watach w naturalnych area\u0142ach, co mo\u017cna uzyska\u0107 przez unikanie p\u0142oszenia zwierz\u0105t w trakcie polowa\u0144. To dlatego np. w Belgii w obszarze zaka\u017conym ca\u0142kowicie zabroniono polowania na dziki. Dodatkowo, zar\u00f3wno rekomendacje EFSA, jak i Strategia wskazuj\u0105 aby nie wykonywa\u0107 polowa\u0144 w newralgicznej strefie buforowej pomi\u0119dzy obszarami wyst\u0119powania, z ograniczeniami i ochronnymi, a pozosta\u0142ym obszarem kraju (tzw. obszary WAMTA). Rekomendacja ta jest te\u017c konsekwencj\u0105 prostej zale\u017cno\u015bci zgodnie z kt\u00f3r\u0105 na obszar o drastycznie obni\u017conej liczebno\u015bci dzik\u00f3w, tj. do pustej niszy terytorialnej, nap\u0142ywaj\u0105 osobniki z s\u0105siednich obszar\u00f3w, w tym te zainfekowane wirusem ASF. Kontynuowanie zmasowanych odstrza\u0142\u00f3w b\u0119dzie wi\u0119c skutkowa\u0107 szybsz\u0105 dyspersj\u0105 ASF na nowe obszary. Brak skuteczno\u015bci tej strategii potwierdza krajowa praktyka \u2013 pomimo eksterminacji dzik\u00f3w na wschodzie Polski i dalszego intensywnego odstrza\u0142u, wirus ASF dotar\u0142 ju\u017c za lini\u0119 Wis\u0142y.<br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p><strong>6. Przywr\u00f3cenie okresu ochronnego na ci\u0119\u017carne samice i samice prowadz\u0105ce m\u0142ode jako przejawu humanitarnego i etycznego traktowania zwierz\u0105t.<\/strong><br \/>\n&nbsp;<\/p>\n<p>W dniu 1 sierpnia 2017 r. Minister \u015arodowiska podpisa\u0142 Rozporz\u0105dzenie zmieniaj\u0105ce rozporz\u0105dzenie w sprawie ustalenia listy gatunk\u00f3w zwierz\u0105t \u0142ownych, w kt\u00f3rym zni\u00f3s\u0142 okresy ochronne dla dzik\u00f3w. Od dnia 4 sierpnia 2017 r. w ca\u0142ej Polsce mo\u017cna strzela\u0107 do m\u0142odych, samc\u00f3w i samic dzika przez ca\u0142y rok, bez ogranicze\u0144 ze wzgl\u0119du na sezon rozrodczy, ci\u0105\u017c\u0119, porody czy prowadzenie m\u0142odych. Przy wiedzy, \u017ce za rozw\u00f3j epidemii ASF w Polsce odpowiadaj\u0105 masowe odstrza\u0142y dzik\u00f3w oraz brak skutecznych dzia\u0142a\u0144 w obszarze bioasekuracji, zgoda na depopulacj\u0119 dzik\u00f3w jest skrajnie nieodpowiedzialna i bezpodstawna. Zabijanie pod pretekstem ASF ci\u0119\u017carnych samic (dot. obecnej akcji depopulacji) oraz samic prowadz\u0105cych m\u0142ode jest przejawem braku humanitaryzmu i zasad etycznych. Na takie dzia\u0142ania nie powinno by\u0107 zgody w pa\u0144stwie prawa, kraju o wysokim poziomie humanitarnym. Domagamy si\u0119 przywr\u00f3cenia okresu ochronnego dla dzik\u00f3w w stosownym rozporz\u0105dzeniu ministra \u015brodowiska.<\/p>\n<p>Wykonanie planu depopulacji dzik\u00f3w nie uwzgl\u0119dnia i nie analizuje negatywnego wp\u0142ywu na ekosystemy naturalne, zw\u0142aszcza ekosystemy le\u015bne. Planu tego nie poprzedzi\u0142a procedura oceny oddzia\u0142ywania na \u015brodowisko, co stanowi pogwa\u0142cenie prawa krajowego i wsp\u00f3lnotowego. Rz\u0105d nie wie jaki wp\u0142yw na przyrod\u0119 wywr\u0105 masowe polowania i usuni\u0119cie dzika z le\u015bnych ekosystem\u00f3w. Koalicja wskazuje, \u017ce skutki tego nieprzemy\u015blanego dzia\u0142ania mog\u0105 by\u0107 drastyczne. Dziki wp\u0142ywaj\u0105 pozytywnie na stan sanitarny lasu poniewa\u017c \u017cywi\u0105 si\u0119 tzw. szkodnikami drzew oraz padlin\u0105. Podnosz\u0105 tak\u017ce bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 las\u00f3w przez buchtowanie \u015bci\u00f3\u0142ki. Same s\u0105 tak\u017ce po\u017cywieniem dla np. wilka. Brak tych zwierz\u0105t mo\u017ce zaburzy\u0107 r\u00f3wnowag\u0119 przyrodnicz\u0105 i spowodowa\u0107 np. zamieranie las\u00f3w w wyniku gradacji. To eksperyment na skal\u0119 wybicia wr\u00f3bli w Chinach w imi\u0119 ochrony zasiew\u00f3w, kt\u00f3re w rezultacie doprowadzi\u0142o do ogromnej kl\u0119ski g\u0142odu.<\/p>\n<p>Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107 o szeregu ekologicznych i gospodarczych funkcji pe\u0142nionych przez dziki:<\/p>\n<ul>\n<li>spulchnianie gleby, kt\u00f3re ma pozytywny wp\u0142yw na naturalne odnowienie lasu,<\/li>\n<li>konsumpcja padliny, co wp\u0142ywa na podniesienie stanu sanitarnego lasu,<\/li>\n<li>rozsiewanie nasion i rozprzestrzenianie p\u0119d\u00f3w ro\u015blin, w tym tak\u017ce i tych rzadkich i chronionych,<\/li>\n<li>urozmaicanie przestrzennej struktury lasu,<\/li>\n<li>t\u0119pienie szkodnik\u00f3w w drzewostanach jak p\u0119draki czy licznie rozmna\u017caj\u0105ce si\u0119 gryzonie,<\/li>\n<li>tworzenie \u017cerowisk dla gin\u0105cych gatunk\u00f3w ptak\u00f3w, na ochron\u0119 kt\u00f3rych Komisja Europejska wydaje miliony Euro, m.in. w ramach program\u00f3w rolno\u015brodowiskowych lub projekt\u00f3w LIFE+.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Dziki okazuj\u0105 si\u0119 by\u0107 cz\u0119sto sprzymierze\u0144cem cz\u0142owieka w gospodarowaniu \u015brodowiskiem, szczeg\u00f3lnie dotyczy to le\u015bnik\u00f3w, kt\u00f3rzy cz\u0119sto podkre\u015blaj\u0105 pozytywne aspekty aktywno\u015bci dzik\u00f3w. Korzy\u015bci p\u0142yn\u0105ce z aktywno\u015bci dzik\u00f3w zdaj\u0105 si\u0119 wielokrotnie przerasta\u0107 straty ekonomiczne przez nie powodowane.<\/strong><\/p>\n<p>PODPISZ PETYCJE:<\/p>\n<p>Apel o natychmiastowe wstrzymanie odstrza\u0142u dzik\u00f3w:<\/p>\n<p>Do Premiera: <a href=\"https:\/\/petycja.pracownia.org.pl\/akcja\/stop-rzezi-dzikow\">http:\/\/bit.ly\/2QwrPyg<\/a><\/p>\n<p>Do Ministra \u015arodowiska: <a href=\"https:\/\/secure.avaaz.org\/pl\/community_petitions\/Minister_Srodowiska_Nie_dla_masowego_odstrzalu_dzikow\/\">http:\/\/bit.ly\/2VEFuXW<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Fot. Adam Wajrak<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stanowisko koalicji Niech \u017byj\u0105! ws. decyzji Ministerstwa \u015arodowiska o eksterminacji dzik\u00f3w, pod pretekstem walki z wirusem ASF.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":11123,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11119"}],"collection":[{"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11119"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11119\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11126,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11119\/revisions\/11126"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11123"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11119"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=11119"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=11119"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}