{"id":11222,"date":"2019-02-27T21:05:54","date_gmt":"2019-02-27T20:05:54","guid":{"rendered":"http:\/\/swietodrzewa.pl\/?p=11222"},"modified":"2019-06-03T11:47:22","modified_gmt":"2019-06-03T09:47:22","slug":"drzewo-roku-2019-znamy-16-finalistow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/?p=11222","title":{"rendered":"Drzewo Roku 2019 \u2013 znamy 16. finalist\u00f3w!"},"content":{"rendered":"

D\u0119by Wolno\u015bci, wiekowe lipy, sosny, grab, kasztanowiec, morwa, bez czarny i grusza z Doliny Mi\u0142o\u015bci to finali\u015bci tegorocznego konkursu Drzewo Roku organizowanego przez Klub Gaja. Ju\u017c w czerwcu te niezwyk\u0142e drzewa zwi\u0105zane z histori\u0105 naszego kraju, b\u0119d\u0105ce od pokole\u0144 elementem lokalnych ojczyzn wezm\u0105 udzia\u0142 w og\u00f3lnopolskim plebiscycie o tytu\u0142 Drzewa Roku 2019. <\/strong>
\n
\n9. ju\u017c edycja konkursu Drzewo Roku Klubu Gaja zgromadzi\u0142a blisko 50 zg\u0142osze\u0144 drzew z ca\u0142ej Polski. Jury konkursu \u2013 z\u0142o\u017cone ze specjalist\u00f3w r\u00f3\u017cnych dziedzin i mi\u0142o\u015bnik\u00f3w drzew zarazem \u2013 wybra\u0142o 16. finalist\u00f3w, kt\u00f3rzy s\u0105 symbolem lokalnych spo\u0142eczno\u015bci, a tak\u017ce cz\u0119\u015bci\u0105 polskiej przyrody, kultury i historii.<\/p>\n

\u201eTegoroczna edycja konkursu Drzewo Roku zorganizowana zosta\u0142a w 100 rocznic\u0119 uzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci. W opisie znaczenia drzew zwracano uwag\u0119 na rol\u0119 drzew w historii Polski. Zg\u0142oszone do konkursu drzewa by\u0142y \u015bwiadkami wa\u017cnych wydarze\u0144 w historii naszego kraju bowiem zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich osi\u0105gn\u0119\u0142a ju\u017c s\u0119dziwy wiek  licz\u0105cy niekiedy ponad 200 lat. Uczestnicy konkursu cz\u0119sto podkre\u015blali r\u00f3wnie\u017c ochronne znaczenie drzew w \u015brodowisku przyrodniczym i ich rol\u0119 w krajobrazie. Wskazywano prawne mo\u017cliwo\u015bci obj\u0119cia ochron\u0105 drzew w formie pomnika przyrody aby  mog\u0142y one cieszy\u0107 swoim pi\u0119knem nast\u0119pne pokolenia” \u2013 m\u00f3wi dr hab. prof. Zbigniew Wilczek<\/strong>, biolog z Uniwersytetu \u015al\u0105skiego w Katowicach, cz\u0142onek jury konkursu Drzewo Roku.<\/p>\n

Jaros\u0142aw Kasprzyk<\/strong> z Klubu Gaja, cz\u0142onek jury dodaje \u2013 \u201eW tym roku tradycyjnie dominuj\u0105 d\u0119by, kt\u00f3rych zg\u0142oszono najwi\u0119cej. Jednak do fina\u0142owej szesnastki dosta\u0142y si\u0119 te\u017c drzewa innych gatunk\u00f3w np. morwa, grusza czy bez czarny. D\u0119by z racji swoich rozmiar\u00f3w i majestatycznego wygl\u0105du powszechnie budz\u0105 nasz podziw, my\u015bl\u0119 jednak, \u017ce warto pami\u0119ta\u0107 tak\u017ce o innych gatunkach. Cz\u0119sto s\u0105 to drzewa z ciekaw\u0105 histori\u0105, pi\u0119kne i okaza\u0142e oraz spe\u0142niaj\u0105ce bardzo istotn\u0105 role w przyrodzie np. dziko rosn\u0105ce drzewa owocowe dostarczaj\u0105ce po\u017cywienia ptakom\u201d .<\/p>\n

Dziennikarka i jurorka konkursu Ewa Furtak<\/strong> komentuje \u2013 \u201eOd kilku lat jednym z temat\u00f3w najcz\u0119\u015bciej zg\u0142aszanym dziennikarzom przez mieszka\u0144c\u00f3w jest to, \u017ce gdzie\u015b chc\u0105 wyci\u0105\u0107 drzewa, a ludzie nie chc\u0105 si\u0119 na to zgodzi\u0107, protestuj\u0105 i prosz\u0105 o wsparcie. Drzewa sta\u0142y si\u0119 dla nas wa\u017cne, zacz\u0119li\u015bmy ich broni\u0107 przed wycink\u0105, cz\u0119sto bezmy\u015bln\u0105 i zupe\u0142nie niepotrzebn\u0105, robimy to coraz bardziej skutecznie. To nasi przyjaciele. Nadajemy im imiona, znamy ich historie, czasem od sadzonki albo od nasiona, odwiedzamy je przy r\u00f3\u017cnych okazjach. Nic dziwnego, \u017ce zg\u0142oszenia do konkursu Drzewo Roku z ka\u017cda edycj\u0105 s\u0105 coraz ciekawsze i coraz pi\u0119kniejsze.\u201d<\/p>\n

Konkurs Drzewo Roku Klubu Gaja ma na celu promowanie postawy szacunku dla przyrody oraz wyszukanie przyk\u0142ad\u00f3w ciekawych i trwa\u0142ych zwi\u0105zk\u00f3w pomi\u0119dzy kultur\u0105 i histori\u0105 lokalnej spo\u0142eczno\u015bci, a drzewem, kt\u00f3re jest przez ni\u0105 szczeg\u00f3lnie doceniane. Kt\u00f3re z drzew zostanie Drzewem Roku 2019 dowiemy si\u0119 ju\u017c w czerwcu tego roku. Autorzy zakwalifikowanych do fina\u0142u zg\u0142osze\u0144 musz\u0105 przygotowa\u0107 si\u0119 do zaci\u0119tej rywalizacji, bowiem zwyci\u0119zc\u0119 wybior\u0105 sami internauci podczas g\u0142osowania na www.drzeworoku.pl<\/a><\/p>\n

Fina\u0142owa 16. konkursu Drzewo Roku 2019<\/u><\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>Bez czarny  w Rzeszowie<\/strong> (woj. podkarpackie) \u2013 bez czarny, wiek ponad 200 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 6 m, obw\u00f3d 125 cm. Zg\u0142oszony przez Halin\u0119 Sikor\u0119 z Rzeszowa.<\/p>\n

Drzewo bzu czarnego ro\u015bnie otoczone ni\u017cszymi krzewami i drzewami na skwerze mi\u0119dzy blokami w samy sercu miasta. Najstarsi mieszka\u0144cy pami\u0119taj\u0105, \u017ce ono zawsze tu ros\u0142o. Ma posta\u0107 drzewiast\u0105, co jest niezwykle rzadko spotykan\u0105 form\u0105 tej ro\u015bliny. Pospolicie bez czarny wyst\u0119puje w formie krzewiastej. Drzewo prawdopodobnie jest pozosta\u0142o\u015bci\u0105 po by\u0142ych ogrodach zamku Lubomirskich. R\u00f3wnie\u017c dzisiaj drzewo nadaje temu miejscu wyj\u0105tkowy charakter. Wiele os\u00f3b nie wyobra\u017ca sobie, \u017ce tego drzewa mog\u0142oby nie by\u0107. Przetrwa\u0142o ono wiele w swoim \u017cyciu \u2013 powstania narodowe, dwie wojny, okupacj\u0119, przemiany spo\u0142eczne i gospodarcze. W ostatnich latach drzewo  przetrwa\u0142o roboty budowlane prowadzone w jego pobli\u017cu. Mieszka\u0144cy zachwycaj\u0105 si\u0119 niezwyk\u0142\u0105 urod\u0105 bzu, szczeg\u00f3lnie w okresie kwitnienia i owocowania. Kiedy kwitnie ca\u0142a korona pokryta jest bia\u0142ymi kwiatami – wygl\u0105da jak gigantyczny bukiet bia\u0142ych kwiat\u00f3w. W okresie owocowania pokryte jest mas\u0105 ki\u015bci czarnych jag\u00f3d, kt\u00f3re w jesieni dla ptak\u00f3w stanowi\u0105 bogat\u0105 sto\u0142\u00f3wk\u0119.<\/p>\n

\"\"<\/a>D\u0105b Konrad  w Leszczynach<\/strong> (gmina Czerwionka \u2013 Leszczyny, woj. \u015bl\u0105skie) \u2013 d\u0105b szypu\u0142kowy, wiek ponad 300 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 26,5 m, obw\u00f3d 432 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszony przez Stowarzyszenie Przyjaci\u00f3\u0142 Leszczyn \u201eDzwon\u201d.<\/p>\n

D\u0105b szypu\u0142kowy \u201eKonrad\u201d jest jednym z najpi\u0119kniejszych okaz\u00f3w tego typu na Ziemi Rybnickiej. Wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 nie tylko wiekiem ale tak\u017ce rozmiarami i urod\u0105. Zlokalizowany na obrze\u017cach parku dworskiego, niedaleko od renesansowej willi w stylu w\u0142oskim zwanej przez miejscowych \u201eZomkym\u201d, jest nierozerwalnie zwi\u0105zany z histori\u0105 Leszczyn. Imi\u0119 \u201eKonrad\u201d nawi\u0105zuje do imienia ostatniego w\u0142a\u015bciciela leszczy\u0144skiego maj\u0105tku Konrada Bartelta, kt\u00f3ry wybudowa\u0142 \u201eZomek\u201d i za\u0142o\u017cy\u0142 wok\u00f3\u0142 niego pi\u0119kny park z wieloma ciekawymi, nieraz egzotycznymi drzewami, m.in. platanami klonolistnymi i sosnami wejmutkami. Od lat otoczenie \u201eKonrada\u201d  jest miejscem spotka\u0144 i spacer\u00f3w mieszka\u0144c\u00f3w, wycieczek uczni\u00f3w miejscowych szk\u00f3\u0142 i przedszkoli. Odby\u0142o si\u0119 tu te\u017c kilka plener\u00f3w malarskich, a nowo\u017ce\u0144cy robi\u0105 sobie sesje fotograficzne. Opisywany by\u0142 wielokrotnie w publikacjach przyrodniczych i turystycznych. Jest tak\u017ce elementem \u015bcie\u017cki dydaktyczno-przyrodniczej \u201eW\u015br\u00f3d leszczyn i \u015blad\u00f3w Bartelta\u201d. W tym roku rozpocznie si\u0119 przeprowadzana na szerok\u0105 skal\u0119 renowacja \u201eZomku\u201d oraz parku dworskiego, co pozwoli na pe\u0142niejsze wyeksponowanie \u201eKonrada\u201d, kt\u00f3ry od lat jest chlub\u0105 miejscowo\u015bci i najbli\u017cszych okolic.<\/p>\n

\"\"<\/a>D\u0105b Jagiellon w Rzepniku<\/strong> ( gmina Wojasz\u00f3wka, woj. podkarpackie) \u2013 d\u0105b bezszypu\u0142kowy, wiek ponad 500 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 17 m, obw\u00f3d  580 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszony przez Gmin\u0119 Wojasz\u00f3wka.<\/p>\n

D\u0105b Jagiellon jest najstarszym drzewem znanym spo\u0142eczno\u015bci Gminy Wojasz\u00f3wka. Ro\u015bnie na niewielkim wzniesieniu w pobli\u017cu zabytkowej cerkwi grekokatolickiej p.w. \u015aw. Paraskewy. Imi\u0119 drzewa zwi\u0105zane jest  prawdopodobnie z dziejami s\u0105siedniej miejscowo\u015bci \u0141\u0105czki Jagiello\u0144skie, gdzie wed\u0142ug przekaz\u00f3w historycznych mia\u0142 znajdowa\u0107 si\u0119 drewniany zamek, w kt\u00f3rym bywa\u0142 kr\u00f3l W\u0142adys\u0142aw Jagie\u0142\u0142o. W tamtym czasie tereny te stanowi\u0142a puszcza i kr\u00f3l  urz\u0105dza\u0142 tu wielkie \u0142owy dzikiej zwierzyny. Wed\u0142ug najstarszych mieszka\u0144c\u00f3w drzewo mia\u0142o \u201ebrata bli\u017aniaka\u201d, kt\u00f3ry z nieznanych przyczyn przewr\u00f3ci\u0142 si\u0119 i konieczne by\u0142o jego wyci\u0119cie. Podobny los mia\u0142 spotka\u0107 tak\u017ce Jagiellona. Prawdopodobnie w 1996 roku mia\u0142 by\u0107 \u015bci\u0119ty \u2013 jak twierdz\u0105 mieszka\u0144cy \u201ewyrok by\u0142 ju\u017c podpisany\u201d. Jednak dzi\u0119ki staraniom spo\u0142eczno\u015bci lokalnej d\u0105b zosta\u0142 ocalony, a w 1997 roku zyska\u0142 status pomnika przyrody. Historia d\u0119bu zosta\u0142a przedstawiona w jednym z odcink\u00f3w reporta\u017cy telewizyjnych Edwarda Marsza\u0142ka pt. \u201e\u015acie\u017cka przez las\u201d, kt\u00f3ry w pi\u0119knych s\u0142owach opisa\u0142 Jagiellona: \u201e\u017cyje i pomaga \u017cy\u0107 innym\u201d.<\/p>\n

\"\"<\/a>D\u0105b Maciej w Adamowie-Wsi <\/strong>(gmina Radziejowice, woj. mazowieckie) \u2013 d\u0105b szypu\u0142kowy, wiek ok. 250 lat, obw\u00f3d 450 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszony przez Tomasza Siwca z Warszawy.<\/p>\n

D\u0105b Maciej jest najprawdopodobniej osta\u0144cem nieistniej\u0105cej ju\u017c Puszczy Jaktorowskiej, wyci\u0119tej po Powstaniu Styczniowym. Od lat 60-tych XIX wieku teren, na kt\u00f3rym ro\u015bnie d\u0105b nale\u017cy do rodziny Siwc\u00f3w, kt\u00f3ra znana by\u0142a z szacunku do drzew. M\u00f3wi\u0142o si\u0119 o nich, \u017ce \u201ebrali psy i \u0142azili w krzaki\u201d. Jeden z cz\u0142onk\u00f3w rodziny architekt krajobrazu Andrzej Siwiec zaprojektowa\u0142 tu ogr\u00f3d krajobrazowy, w kt\u00f3rym rosn\u0105 tak\u017ce inne pomniki przyrody, podarowane m.in. przez Prezydenta Prof. Ignacego Mo\u015bcickiego. Drzewo od zawsze by\u0142o bardzo silnie zwi\u0105zane z histori\u0105 rodziny i ich przyjaci\u00f3\u0142. Pod \u201eMaciejem\u201d bywa\u0142  malarz J\u00f3zef Che\u0142mo\u0144ski, kt\u00f3ry tu w\u0142a\u015bnie dokona\u0142 pokazu graj\u0105cego patefonu, wcze\u015bniej chowaj\u0105c si\u0119 za drzewem, czym wprawi\u0142 w niema\u0142e zdumienie tam obecnych. Z d\u0119bem emocjonalnie zwi\u0105zany by\u0142 tak\u017ce poeta Kazimierz Szemioth, kt\u00f3ry w jednym z wierszy napisa\u0142: \u201e..Strudzony \u017cyciem wracam zn\u00f3w, do jego d\u0119b\u00f3w, dolin\u2026\u201d. Pod drzewem rozbrajali si\u0119 \u017co\u0142nierze Armii \u201e\u0141\u00f3d\u017a\u201d , a we wrze\u015bniu 1943 rodzina Siwc\u00f3w przyj\u0119\u0142a w ramach operacji \u201eNeon 4\u201d zrzut oraz troje cichociemnych.<\/p>\n

\"\"<\/a>D\u0105b Nestor we Wroc\u0142awiu<\/strong> (woj. dolno\u015bl\u0105skie) \u2013 d\u0105b szypu\u0142kowy, wiek ok. 220 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 20 m, obw\u00f3d 435 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszony przez Szko\u0142\u0119 Podstawow\u0105 nr 50 we Wroc\u0142awiu.<\/p>\n

D\u0105b zosta\u0142 posadzony jeszcze w XIX wieku na terenie Niemiec. Wraz z innymi d\u0119bami by\u0142  ozdob\u0105 rozleg\u0142ego ogrodu  pa\u0142acowego, po kt\u00f3rym dzisiaj nie ma ju\u017c  \u015bladu. W 1928 roku  wok\u00f3\u0142 d\u0119bu powsta\u0142o osiedle domk\u00f3w jednorodzinnych. W 1945 roku, gdy wok\u00f3\u0142 zacz\u0119\u0142y toczy\u0107 si\u0119 ci\u0119\u017ckie walki,  szcz\u0119\u015bliwym trafem drzewo nie ucierpia\u0142o  i nie zmieniaj\u0105c miejsca znalaz\u0142o si\u0119 w nowym pa\u0144stwie. Polscy architekci docenili s\u0119dziwe drzewo i planuj\u0105c  osiedle z wielkiej p\u0142yty, umie\u015bcili  je tu\u017c za budynkiem tysi\u0105clatki \u2013 SP 102 (potem Gimnazjum 27). Szybko okaza\u0142o si\u0119, \u017ce jedna podstaw\u00f3wka to za ma\u0142o. Nowa szko\u0142a SP 50 od pierwszych dni wzi\u0119\u0142a drzewo pod swoj\u0105 opiek\u0119, dzi\u0119ki czemu m.in. bezimienny d\u0105b sta\u0142 si\u0119 Nestorem, a tak\u017ce pomnikiem przyrody. D\u0105b wyznacza\u0142 umow\u0105 granice pomi\u0119dzy szko\u0142ami. Mimo braku p\u0142otu ka\u017cdy wiedzia\u0142, \u017ce od d\u0119bu zaczyna si\u0119 teren SP 50, a ko\u0144czy Gimnazjum 27 (wcze\u015bniej SP 102). Jednak\u017ce, gdy w 2016 r. gdy obie szko\u0142y dowiedzia\u0142y si\u0119, \u017ce zostan\u0105 po\u0142\u0105czone postanowi\u0142y zorganizowa\u0107 wsp\u00f3lny festyn. Komitet organizacyjny naturalnie zaproponowa\u0142 teren obok d\u0119bu. W ten spos\u00f3b Nestor sta\u0142 si\u0119 \u015bwiadkiem, a jednocze\u015bnie symbolem zjednoczenia dw\u00f3ch szk\u00f3\u0142.<\/p>\n

\"\"<\/a>D\u0105b-kapliczka Pustelnik w Be\u0142winie<\/strong> (gmina Przemy\u015bl, woj. podkarpackie) \u2013 d\u0105b szypu\u0142kowy, wiek ok. 600-700 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 25 m, obw\u00f3d 6 m. Zg\u0142oszony przez Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej w Przemy\u015blu.<\/p>\n

D\u0105b ten wraz z innymi drzewami tworzy\u0142 niegdy\u015b g\u0119ste i ma\u0142o dost\u0119pne lasy, zapewniaj\u0105c tym samym bezpiecze\u0144stwo okolicznej ludno\u015bci w trakcie kolejnych najazd\u00f3w na ziemi\u0119 przemysk\u0105: tatarskich, tureckich, kozackich, szwedzkich czy nawet w\u0119gierskich. Wraz z budow\u0105 przez Austriak\u00f3w Twierdzy Przemy\u015bl, d\u0105b znalaz\u0142 si\u0119 na jej przedpolu i sta\u0142 si\u0119 mimowolnym \u015bwiadkiem brutalno\u015bci i bezwzgl\u0119dno\u015bci wojny. Do dzi\u015b pozostaje zagadk\u0105 dlaczego d\u0105b przetrwa\u0142 tak niesprzyjaj\u0105ce zawirowania losu. Oszcz\u0119dzili go nie tylko Austriacy, ale r\u00f3wnie\u017c Rosjanie w trakcie drugiego obl\u0119\u017cenia Twierdzy Przemy\u015bl. W latach 1944-1947 Pustelnik sta\u0142 si\u0119 niemym \u015bwiadkiem brutalnych napad\u00f3w na Be\u0142win sotni UPA. W latach 50 XX wieku w drzewie zosta\u0142a wypalona sporej wielko\u015bci dziupla. Wydawa\u0142oby si\u0119, i\u017c to wydarzenie przypiecz\u0119tuje jego los. Jednak paradoksalnie wypalenie to uratowa\u0142o jego \u017cycie, zabezpieczaj\u0105c go przed grzybami i wszelkimi chorobami. Od tej pory d\u0105b sta\u0142 si\u0119 miejscem, w kt\u00f3rym schronienie mog\u0142a znale\u017a\u0107 ludno\u015b\u0107 pracuj\u0105ca na okolicznych polach. Z czasem sta\u0142 si\u0119 tak\u017ce miejscem kultu (kapliczk\u0105), swoistym sacrum, o czym \u015bwiadczy obrazek umieszczony we wn\u0119trzu d\u0119bu przedstawiaj\u0105cy Maryj\u0119 z Dzieci\u0105tkiem Jezus. W latach 70 XX wieku, gdy pobliskie Cha\u0142upki Be\u0142wi\u0144skie (przysi\u00f3\u0142ek wsi Be\u0142win) opu\u015bcili ostatni mieszka\u0144cy, d\u0105b uleg\u0142 zapomnieniu.<\/p>\n

\"\"<\/a>D\u0105b Wiele\u0144ski w Wieleniu<\/strong> (woj. wielkopolskie) \u2013 d\u0105b szypu\u0142kowy, wiek ok. 90 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 20 m, obw\u00f3d 310 cm. Zg\u0142oszony przez Gmin\u0119 Wiele\u0144.<\/p>\n

Drzewo zosta\u0142o posadzone na skrzy\u017cowaniu trzech ulic przez mieszka\u0144c\u00f3w Wielenia w 10. rocznic\u0119 odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci. Dzi\u0119ki zapiskom \u201eWspomnienia Henryka Dittfelda o D\u0119bie Wiele\u0144skim\u201d d\u0105b sta\u0142 si\u0119 lokaln\u0105 ciekawostk\u0105 historyczn\u0105, kt\u00f3ra sk\u0142ania do refleksji, pami\u0119ci historycznej i dba\u0142o\u015bci o dobro przyrody.  Dzisiaj D\u0105b Wiele\u0144ski uto\u017csamia warto\u015bci lokalnego samorz\u0105du: osi\u0105ga\u0107 najwy\u017cszy wzrost, rozkwita\u0107 owocem, rozwija\u0107 wspania\u0142e konary, umacnia\u0107 korzenie w pod\u0142o\u017cu. Symbolika drzewa zosta\u0142a w\u0142\u0105czona do systemu motywacyjno \u2013 promocyjnego Gminy Wiele\u0144 (statuetka DRZEWO przyznawana w formie nagrody w dziedzinie spo\u0142eczno- gospodarczej). D\u0105b doczeka\u0142 si\u0119 te\u017c w\u0142asnej wizyt\u00f3wki, w ramach programu \u201eWizyt\u00f3wki Miasta i Gminy Wiele\u0144,\u201d co znacz\u0105co przyczynia si\u0119 do promocji drzewa i gminy. W 2018 roku, w 100. rocznic\u0119 Odzyskania Niepodleg\u0142o\u015bci, a tak\u017ce w obchodzonym w Wieleniu Roku Jubileuszowym, zaproponowano nadanie drzewu imienia \u201eD\u0105b ARENDT\u201d dla upami\u0119tnienia postaci proboszcza ks. Antoniego Arendta (1832-1903), kt\u00f3ry by\u0142 nieugi\u0119tym agitatorem polsko\u015bci na Ziemi Wiele\u0144skiej. Aktualnie trwaj\u0105 prace legislacyjne.<\/p>\n

\"\"<\/a>Grab Jankowicki w Jankowicach<\/strong> (gmina Ku\u017ania Raciborska, woj. \u015bl\u0105skie) \u2013 grab pospolity, wiek ok. 300 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 24 m, obw\u00f3d 412 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszony przez PGL LP Nadle\u015bnictwo Rudy Raciborskie<\/p>\n

Grab Jankowicki jest unikatowym okazem drzewa. Jego wiek okre\u015bla si\u0119 na oko\u0142o 300, a by\u0107 mo\u017ce nawet wi\u0119cej lat, co jest swoistym fenomenem w\u015br\u00f3d grab\u00f3w, kt\u00f3re niezwykle rzadko \u017cyj\u0105 a\u017c tak d\u0142ugo. Ro\u015bnie w lesie na skraju wsi Jankowice, za\u0142o\u017conej w 1260 r. przez cysters\u00f3w, a kt\u00f3rej nazwa pochodzi od imienia jej mitycznego za\u0142o\u017cyciela, rycerza Janika. To w\u0142a\u015bnie cystersi mieli ogromny wp\u0142yw na kszta\u0142towanie krajobrazu i rozw\u00f3j kultury tej okolicy. Obecnie znajduje si\u0119 tu park krajobrazowy \u201eCysterskie Kompozycje Krajobrazowe Rud Wielkich\u201d utworzony w celu ochrony i promocji walor\u00f3w przyrodniczych i kulturowych tego terenu. Grab Jankowicki by\u0142 \u015bwiadkiem wielu wydarze\u0144 historycznych, a tak\u017ce  wsp\u00f3\u0142czesnych. W sierpniu 1992 w Nadle\u015bnictwie Rudy Raciborskie wybuch\u0142 najwi\u0119kszy po\u017car w historii Las\u00f3w Pa\u0144stwowych. Sp\u0142on\u0119\u0142o wtedy ponad 9000 ha okolicznych las\u00f3w, w po\u017carze zgin\u0119\u0142o te\u017c dw\u00f3ch stra\u017cak\u00f3w. W lipcu 2017 roku okolic\u0119 nawiedzi\u0142a kolejna katastrofa, tym razem niszczycielska si\u0142a huraganu spowodowa\u0142a uszkodzenie 2000 ha lasu, w tym ca\u0142kowicie zniszczy\u0142a 600 ha. Wydaje si\u0119, \u017ce grab mia\u0142 i nadal ma sporo szcz\u0119\u015bcia, \u017ce w dobrej kondycji przetrwa\u0142 wszystkie trudne chwile. W 2002 roku jego wyj\u0105tkowo\u015b\u0107 zosta\u0142a ju\u017c doceniona przez jury konkursu organizowanego przez \u201ePrzegl\u0105d Le\u015bniczy\u201d, kt\u00f3re uzna\u0142o go wtedy za najstarsze i najgrubsze drzewo tego gatunku na terenie Las\u00f3w Pa\u0144stwowych.<\/p>\n

\"\"<\/a>Grusza z Doliny Mi\u0142o\u015bci w Zatoni Dolnej<\/strong> (gmina Chojna, woj. zachodniopomorskie) \u2013 grusza, wiek ok. 168 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 8 m, obw\u00f3d 281 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszona przez O\u015brodek Szkolno-Wychowawczy w Chojnie.<\/p>\n

Grusza jest pami\u0105tk\u0105 wielkiej mi\u0142o\u015bci dwojga ludzi i jednym z niewielu ju\u017c \u017cyj\u0105cych drzew owocowych, rosn\u0105cych niegdy\u015b w sadach z siedmioma tysi\u0105cami czere\u015bni, jab\u0142oni i gruszy, kt\u00f3re przetrwa\u0142y do dnia dzisiejszego. A historia tego miejsca zaczyna si\u0119 tak: Anna i Carl Philip von Humbert przybywaj\u0105 w te okolice na pocz\u0105tku XIX wieku i zaczynaj\u0105 tworzy\u0107 tu \u201eMa\u0142\u0105 Francj\u0119\u201d.  Pocz\u0105tkowo prace ogranicza\u0142y si\u0119 do przypa\u0142acowego parku. Kiedy jednak Carl Philip musia\u0142 na 2 lata wyjecha\u0107 do Berlina w celach s\u0142u\u017cbowych Anna zosta\u0142a sama i z t\u0119sknoty za ukochanym zak\u0142ada w tym miejscu park romantyczny oraz pi\u0119\u0107 sad\u00f3w owocowych. Legenda m\u00f3wi, \u017ce po powrocie ukochanego dokonano oficjalnego otwarcia tego niecodziennego za\u0142o\u017cenia, a przed wej\u015bciem do parku powieszono transparent z napisem \u201eOto Dolina, kt\u00f3r\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 stworzy\u0142a\u201d. Kiedy rodzina Humbert opu\u015bci\u0142a swe dobra r\u00f3\u017cne by\u0142y losy tego miejsca, w\u0142\u0105cznie z planami dokonania wycinki starodrzewu. Determinacja wielu ludzi sprawi\u0142a, \u017ce odrestaurowano i ocalono wiele miejsc Doliny, mi\u0119dzy innymi star\u0105 grusz\u0119, kt\u00f3ra wci\u0105\u017c kwitnie i owocuje i jest jednym z nielicznych pomnikowych drzew owocowych w Polsce.  To w\u0142a\u015bnie to miejsce inspiruje wiele m\u0142odych par do tego, aby tu obieca\u0107 sobie mi\u0142o\u015b\u0107. \u201eDolina\u201d przyci\u0105ga tak\u017ce  rzesze turyst\u00f3w. Kto raz spojrzy na grusz\u0119 zakocha si\u0119 w niej od razu. Kto raz odwiedzi Dolin\u0119 Mi\u0142o\u015bci ju\u017c zawsze b\u0119dzie chcia\u0142 tu wraca\u0107. Tak dzia\u0142a magia tego miejsca stworzonego niegdy\u015b z mi\u0142o\u015bci dwojga ludzi.<\/p>\n

\"\"<\/a>Krzywa Sosna Szubienica w Oszczeklinie<\/strong> (gmina Ko\u017aminek, woj. wielkopolskie) \u2013 sosna kar\u0142owata, wiek ok. 160 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 4 m, obw\u00f3d ok. 250 cm. Zg\u0142oszona przez Szko\u0142\u0119 Podstawowa w Rajsku.<\/p>\n

Sosna jest drzewem wyj\u0105tkowym, a zarazem miejscem historycznym dla lokalnej spo\u0142eczno\u015bci, budzi refleksje nad \u017cyciem, histori\u0105 i tera\u017aniejszo\u015bci\u0105. Jak opowiadaj\u0105 starsi ludzie na drzewie tym powsta\u0144cy styczniowi powiesili schwytanego carskiego policjanta. Potem moskale wieszali tu polskich powsta\u0144c\u00f3w. Inna legenda opowiada histori\u0119 o pasterzu, kt\u00f3ry wprowadzi\u0142 w b\u0142\u0105d oddzia\u0142 wojsk carskich, dzi\u0119ki czemu wpadli oni w zasadzk\u0119 powsta\u0144c\u00f3w. Wielu ich wtedy zgin\u0119\u0142o. Wycofuj\u0105c si\u0119 z lasu z\u0142apali jednak pasterza i powiesili go na czubku sosny, kt\u00f3ra ugi\u0119\u0142a si\u0119 pod jego ci\u0119\u017carem i jest krzywa do dzi\u015b. Podczas II wojny \u015bwiatowej \u017co\u0142nierze niemieccy chcieli spali\u0107 Krzywa Sosn\u0119, jednak podobno drzewo nie sp\u0142on\u0119\u0142o, bo ochroni\u0142o je kapliczka z wizerunkiem \u015bwi\u0119tych. W 2018 roku z okazji 100-letniej rocznicy odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci spo\u0142eczno\u015b\u0107 szkolna uda\u0142a si\u0119 pod sosn\u0119, by zapali\u0107 znicz i uczci\u0107 minut\u0105 ciszy pami\u0119\u0107 ludzi, kt\u00f3rzy oddali swoje \u017cycie za ojczyzn\u0119.<\/p>\n

\"\"<\/a>Lipa Anna w Kliniskach Wielkich<\/strong> (gmina Goleni\u00f3w, woj. zachodniopomorskie) \u2013 lipa drobnolistna, wiek ok. 450-600 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 27 m, obw\u00f3d ok. 871 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszona przez Szko\u0142\u0119 Podstawow\u0105 im. Prof. Wies\u0142awa Grochowskiego w Kliniskach Wielkich i Nadle\u015bnictwo Kliniska.<\/p>\n

Swoj\u0105 nazw\u0119 lipa zawdzi\u0119cza Annie Jagiellonce \u2013 \u017conie w\u0142adcy Pomorza Zachodniego Bogus\u0142awa X wielkiego. Legenda g\u0142osi, \u017ce podczas przyjazdu poselstwa polskiego do szczeci\u0144skiego zamku, Bogus\u0142aw przebywa\u0142 na polowaniu w pobliskiej Puszczy Goleniowskiej. Pod lip\u0105 znajdowa\u0142o si\u0119 miejsce obozowania Anny wraz z pos\u0142ami, kt\u00f3ra uda\u0142a si\u0119 do puszczy na spotkanie z m\u0119\u017cem. Dzisiaj \u201eAnna\u201d stanowi niezwykle cenny okaz dendrologiczny. Jest popularnym miejscem wycieczek mi\u0142o\u015bnik\u00f3w drzew i przyrodnik\u00f3w. Odbywaj\u0105 si\u0119 tu zaj\u0119cia edukacyjne  prowadzone przez O\u015brodek Edukacji Przyrodniczo-Le\u015bnej przy Nadle\u015bnictwie Kliniska. W kwietniu 2018 roku przy historycznej lipie w ramach mi\u0119dzynarodowego projektu Caravan Next \u201eTradycja Od: Nowa\u201d odby\u0142a si\u0119 inscenizacja o Annie Jagiellonce przybywaj\u0105cej do Puszczy Goleniowskiej z udzia\u0142em spo\u0142eczno\u015bci lokalnej.<\/p>\n

\"\"<\/a>\u015amia\u0142owicka morwa<\/strong> (\u015amia\u0142owice, gmina Marcinowice, woj. dolno\u015bl\u0105skie) \u2013 morwa bia\u0142a, wiek ok. 330 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 10 m, obw\u00f3d 430 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszona przez Stowarzyszenie Rozwoju Wsi \u015amia\u0142owice.<\/p>\n

Morwa ro\u015bnie w samym centrum wsi \u2013 w pobli\u017cu dawnej szko\u0142y i ko\u015bcio\u0142a. Jest to drzewo wyj\u0105tkowe pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem: wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 wiekiem, wymiarami, \u017cywotno\u015bci\u0105 i urod\u0105. Jest tak\u017ce ostatnim z wielu drzew morwowych, kt\u00f3re 330 lat temu zosta\u0142y zasadzone  tutaj przez jezuit\u00f3w na potrzeby hodowli jedwabnik\u00f3w. Historia wsp\u00f3\u0142czesna nie oszcz\u0119dza\u0142a drzewa. Przez wiele lat jej pi\u0119kna, bujna korona dewastowana by\u0142a przez s\u0142u\u017cby przedsi\u0119biorstwa energetycznego z powodu linii elektrycznej przebiegaj\u0105cej tu\u017c nad ni\u0105. Dopiero kilka lat temu, po interwencjach cz\u0142onk\u00f3w stowarzyszenia, zwyk\u0142\u0105 lini\u0119 energetyczn\u0105 wymieniono na kabel w os\u0142onie. Wieloletnie uszkodzenia nie pozosta\u0142y jednak bez wp\u0142ywu na kondycj\u0119 drzewa, kt\u00f3re zacz\u0119\u0142o chorowa\u0107 i pr\u00f3chnie\u0107 od \u015brodka. W uleczeniu pom\u00f3g\u0142 przypadek… Zdarzy\u0142o si\u0119, \u017ce kto\u015b wrzuci\u0142 niedopa\u0142ek lub zapa\u0142k\u0119 w szczelin\u0119 drzewa, powoduj\u0105c ma\u0142y po\u017car w jego wn\u0119trzu. Jak si\u0119 okaza\u0142o mia\u0142o to uzdrowicielski wp\u0142yw na kondycj\u0119 morwy. Drzewo od\u017cy\u0142o! Morwa znajduje si\u0119 pod czujnym okiem mieszka\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy chroni\u0105 j\u0105 m.in. przed wandalami. Zajmuje te\u017c wa\u017cne miejsce w ich wspomnieniach z lat dzieci\u0144stwa, poniewa\u017c zawsze stanowi\u0142a ulubione miejsce spotka\u0144 i zabaw dzieci.<\/p>\n

\"\"<\/a>Nasze Drzewo w Lubomierzu<\/strong> (gmina Lubomierz, woj. dolno\u015bl\u0105skie) \u2013 kasztanowiec bia\u0142y, wiek ok. 150 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 16 m, obw\u00f3d 390 cm. Zg\u0142oszone przez Ann\u0119 Kali\u0144sk\u0105 z Lubomierza.<\/p>\n

Drzewo zmieni\u0142o \u017cycie obecnych w\u0142a\u015bcicieli posesji, na kt\u00f3rej ro\u015bnie. Dawno, dawno temu\u2026 przodek pana Hoffmanna, w\u0142a\u015bciciela du\u017cego gospodarstwa rolnego, kamienio\u0142omu ska\u0142y wapiennej oraz pieca do wypalania wapna, chc\u0105c uczci\u0107 narodziny syna posadzi\u0142 m\u0142ode drzewko. Stary zwyczaj nakazywa\u0142 posadzi\u0107 kasztanowiec. Zawierucha wojenna zmieni\u0142a granice. Pan Hoffmann z rodzin\u0105 musia\u0142 opu\u015bci\u0107 gospodarstwo, przyjechali polscy osadnicy. Drzewo ros\u0142o spokojnie, w jego cieniu siadano, wykonywano prace domowe, stawiano w\u00f3z z ko\u0144mi. Lata mija\u0142y\u2026 W 2001 roku dwoje mieszczuch\u00f3w zwiedza\u0142o pi\u0119kne okolice Pog\u00f3rza Izerskiego. Zobaczyli odsuni\u0119te od drogi gospodarstwo, zaro\u015bni\u0119te krzakami, nad kt\u00f3rego dachami panowa\u0142 w pe\u0142nym rozkwicie ogromny kasztanowiec. Obezw\u0142adnia\u0142 pot\u0119g\u0105. Po g\u0142owach zacz\u0119\u0142y pl\u0105ta\u0107 si\u0119 my\u015bli\u2026pod takim Drzewem dobrze by\u0142oby usi\u0105\u015b\u0107, zwolni\u0107, zmieni\u0107 co\u015b. Min\u0119\u0142o par\u0119 lat. Plan przeprowadzki na wie\u015b nabra\u0142 realnych kszta\u0142t\u00f3w. Rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 poszukiwania wiejskiego domu. Ale w ogl\u0105danych miejscach zawsze czego\u015b brakowa\u0142o\u2026 W g\u0142owach siedzia\u0142o Drzewo. I pewnego dnia zdarzy\u0142 si\u0119 cud \u2013 og\u0142oszenie o sprzeda\u017cy tego gospodarstwa. Dzisiaj wystarczy, \u017ce rozsun\u0105 pierwsz\u0105 zas\u0142on\u0119 li\u015bci by wej\u015b\u0107 do innego \u015bwiata, odetchn\u0105\u0107 mi\u0142ym ch\u0142odem, pos\u0142ucha\u0107 ptasiej i owadziej muzyki. A Drzewo szumi swoj\u0105 histori\u0119. Ma rosn\u0105ce w pobli\u017cu dwoje dzieci.<\/p>\n

\"\"<\/a>Sosna w Celestynach<\/strong> ( gmina Malan\u00f3w, woj. wielkopolskie) \u2013 sosna pospolita, wiek ok. 200-400 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 15 m, obw\u00f3d 330 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszona przez Urz\u0105d Gminy w Malanowie.<\/p>\n

Sosna rosn\u0105ca na rozdro\u017cu dr\u00f3g, w\u015br\u00f3d malowniczych p\u00f3l, \u0142\u0105k i las\u00f3w, jest od pokole\u0144 \u015bwiadkiem lokalnej historii. Wi\u0105\u017ce si\u0119 z ni\u0105 pewna legenda: Pewnego majowego dnia roku pa\u0144skiego 1702, m\u0142oda dziewczyna o imieniu Celestyna spotka\u0142a na rozstaju dr\u00f3g urodziwego m\u0142odzie\u0144ca Mi\u0142osza. Oboje zakochali si\u0119 w sobie od pierwszego wejrzenia i wyszeptali sobie dozgonn\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107. Niestety wkr\u00f3tce musieli si\u0119 rozsta\u0107, gdy\u017c Mi\u0142osz wyruszy\u0142 na wojn\u0119 ze Szwedami. Celestyna ka\u017cdego dnia by\u0142a na rozstaju dr\u00f3g oczekuj\u0105c Mi\u0142osza, lecz ten nie wraca\u0142. Czu\u0142a si\u0119 tam taka samotna, \u017ce posadzi\u0142a sosenk\u0119, z kt\u00f3r\u0105 cichutko rozmawia\u0142a i obficie zrasza\u0142a \u0142zami swej t\u0119sknoty, dzi\u0119ki czemu sosna ros\u0142a w zadziwiaj\u0105cym tempie. Wkr\u00f3tce nadesz\u0142a wie\u015b\u0107, \u017ce Mi\u0142osz poleg\u0142 na wojnie. Celestyna nie chcia\u0142a w to uwierzy\u0107. Trwa\u0142o to ca\u0142e lata, a\u017c kt\u00f3rego\u015b dnia znaleziono j\u0105 przy so\u015bnie martw\u0105. Z drzewem zwi\u0105zana jest jeszcze jedna ciekawa historia. Francuski wynalazca instrument\u00f3w Victor Auguste Mustel, b\u0119d\u0105c tutaj przejazdem zachwyci\u0142 si\u0119 niezwyk\u0142ym d\u017awi\u0119kiem wydawanym przez poruszaj\u0105ce si\u0119 ga\u0142\u0105zki sosny, podobnym do d\u017awi\u0119ku ma\u0142ych dzwoneczk\u00f3w. Po powrocie do Pary\u017ca skonstruowa\u0142 instrument, kt\u00f3ry wydawa\u0142 takie w\u0142a\u015bnie d\u017awi\u0119ki, a na pami\u0105tk\u0119 Celestyny nazwa\u0142 go celesta.<\/p>\n

\"\"<\/a>D\u0105b Wolno\u015bci w G\u0142ownie<\/strong> (gmina G\u0142owno, woj. \u0142\u00f3dzkie) \u2013 d\u0105b szypu\u0142kowy, wiek ok. 115 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 13 m, pomnik przyrody. Zg\u0142oszony przez Szko\u0142\u0119 Podstawow\u0105 nr 3 im. Tadeusza Ko\u015bciuszki w G\u0142ownie.<\/p>\n

D\u0105b zosta\u0142 posadzony w 10. rocznice odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci jako symbol si\u0142y i d\u0142ugowieczno\u015bci. Przygotowania do wydarzenia trwa\u0142y miesi\u0105c. Drzewo mia\u0142o by\u0107 wyj\u0105tkowo pi\u0119kne i na ok. 1.5 m wysokie. Samo \u015bwi\u0119to w dniu 11 listopada obchodzono bardzo uroczy\u015bcie. Przez miasto przemaszerowa\u0142y dzieci ze szk\u00f3\u0142, poprzedzone defilad\u0105 stra\u017cy po\u017carnej z orkiestr\u0105 d\u0119t\u0105 na czele. Drzewo posadzono w obecno\u015bci burmistrza, radnych, ksi\u0119dza proboszcza i rabina. Ale to nie koniec historii\u2026 burmistrz opiek\u0119 nad \u015bwie\u017co posadzonym d\u0119bem powierzy\u0142 w\u0142a\u015bcicielowi masarni, kt\u00f3ry uznaj\u0105c, \u017ce piel\u0119gnacja  drzewa jest \u015bmiesznie prosta i wymaga jedynie codziennego podlewania, obowi\u0105zki te przekaza\u0142 swojemu czeladnikowi, niejakiemu Staszkowi. Niestety w okolicy Bo\u017cego Narodzenia okaza\u0142o si\u0119, \u017ce d\u0105b usech\u0142. Wkr\u00f3tce pod os\u0142on\u0105 nocy rze\u017anik w asy\u015bcie swojego czeladnika zamieni\u0142 usch\u0142y d\u0105b na inny. Wszystko pozosta\u0142oby w wielkiej tajemnicy, gdyby nie s\u0105siad, kt\u00f3ry nie mog\u0105c spa\u0107 w nocy obserwowa\u0142 przez okno ca\u0142e zdarzenie. Po tygodniu tajemnic\u0119 t\u0119 znali ju\u017c wszyscy mieszka\u0144cy G\u0142owna, oczywi\u015bcie za wyj\u0105tkiem sprawcy ca\u0142ego zamieszania. Obecnie okolice d\u0119bu to miejsce spotka\u0144 mieszka\u0144c\u00f3w, a tak\u017ce wielu imprez miejskich np. spotkania z Miko\u0142ajem, uroczysto\u015bci z okazji rocznic Uchwalenia Konstytucji 3 Maja, a przede wszystkim kolejnych rocznic odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci.<\/p>\n

\"\"<\/a>Matczyna Lipa w Jelczu-Laskowicach<\/strong> ( gmina Jelcz-Laskowice, woj. dolno\u015bl\u0105skie) \u2013 lipa drobnolistna, wiek ok. 400 lat, wysoko\u015b\u0107 ok. 23 m, obw\u00f3d 490 cm, pomnik przyrody. Zg\u0142oszona przez Strzeleckie Bractwo Kurkowe Grodu Jelcz-Laskowice.<\/p>\n

Matczyna Lipa ro\u015bnie na Matczynej G\u00f3rze \u2013 najwy\u017cszym, malowniczym wzniesieniu w graniach miasta Jelcz-Laskowice. Nazwa ta zosta\u0142a odnaleziona na dawnych mapach \u015al\u0105ska przez lokalnych historyk\u00f3w  i pochodzi prawdopodobnie od roli jak\u0105 pe\u0142ni\u0142a jako miejsce przechowywania \u017cywno\u015bci. Przy drodze dojazdowej jeszcze w okresie mi\u0119dzywojennym mieli\u0142y tu zbo\u017ce na m\u0105k\u0119 dwa wiatraki, a w najwy\u017cszym miejscu powsta\u0142y piwnice w kt\u00f3rych przechowywane by\u0142o warzone w laskowickim browarze piwo i ziemiop\u0142ody. Ze wzgl\u0119du na walory przyrodnicze i krajobrazowe, miejsce to jest z przyjemno\u015bci\u0105 odwiedzane przez okolicznych mieszka\u0144c\u00f3w. Pod koniec II wojny \u015bwiatowej piwnice piwne zosta\u0142y dostosowane do potrzeb obronnych. Niemcy utworzyli tu strzelnic\u0119, kt\u00f3ra jednym zej\u015bciem by\u0142a z nimi po\u0142\u0105czona. By\u0142o to wa\u017cne miejsce obronne Laskowic przed nacieraj\u0105cymi wojskami radzieckimi. Po zako\u0144czeniu wojny teren ten by\u0142 og\u00f3lnodost\u0119pny, przez co uleg\u0142 znacznej degradacji. Dopiero dzi\u0119ki staraniom Strzeleckiego Bractwa Kurkowego wybudowano tu now\u0105 strzelnic\u0119 sportow\u0105, a miejsce zacz\u0119\u0142o  t\u0119tni\u0107 \u017cyciem. W cieniu Matczynej Lipy odbywaj\u0105 si\u0119 imprezy plenerowe \u2013 zawody strzeleckie i sportowe, uroczysto\u015bci patriotyczne, przyje\u017cd\u017caj\u0105 okoliczni mieszka\u0144cy i go\u015bcie z zagranicy.<\/p>\n

Drzewa daj\u0105 tlen, przeciwdzia\u0142aj\u0105 zmianom klimatu, s\u0105 wa\u017cne dla ochrony r\u00f3\u017cnorodno\u015bci biologicznej oraz \u017cycia miliard\u00f3w ludzi i zwierz\u0105t na Ziemi. Drzewa s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 naszego dziedzictwa narodowego, dlatego powinni\u015bmy je chroni\u0107 dla przysz\u0142ych pokole\u0144.<\/p>\n

Je\u015bli nie jest Ci oboj\u0119tny los drzew, pom\u00f3\u017c nam je sadzi\u0107, chroni\u0107 i opiekowa\u0107 si\u0119 nimi. Przeka\u017c darowizn\u0119 Klubowi Gaja nr konta: 90 2030 0045 1110 0000 0067 3120
\nMo\u017cesz te\u017c przekaza\u0107 1% Swojego podatku Klubowi Gaja \u2013 KRS 0000120069<\/p>\n

Drzewo Roku w mediach:<\/strong><\/p>\n

http:\/\/www.sadyogrody.pl\/z_innej_skrzynki\/141\/ekolodzy_szukaja_drzewa_roku_dalszego_wyboru_maja_dokonac_internauci,16988.html<\/a><\/p>\n

https:\/\/www.radio.rzeszow.pl\/wiadomosci\/19679\/3-podkarpackie-drzewa-w-plebiscycie-drzewo-roku-2019<\/a><\/p>\n

https:\/\/fakty.interia.pl\/polska\/news-ekolodzy-szukaja-drzewa-roku,nId,2859804<\/a><\/p>\n

https:\/\/gazeta-olawa.pl\/news\/88965-matczyna-lipa-powtorzy-sukces-slowianina\/<\/a><\/p>\n

https:\/\/www.rybnik.com.pl\/wiadomosci,drzewo-roku-2019-dwoch-finalistow-pochodzi-z-naszego-regionu,wia5-3266-39883.html<\/a><\/p>\n

https:\/\/raciborz.com.pl\/2019\/03\/06\/wiekowy-grab-z-jankowic-w-konkursie-drzewo-roku-2019.html<\/a><\/p>\n

http:\/\/wroclaw.naszemiasto.pl\/artykul\/drzewo-z-wroclawia-ma-szanse-na-ogolnopolski-tytul-drzewo,5021422,gal,t,id,tm.html<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

D\u0119by Wolno\u015bci, wiekowe lipy, sosny, grab, kasztanowiec, morwa, bez czarny i grusza z Doliny Mi\u0142o\u015bci to finali\u015bci tegorocznego konkursu Drzewo Roku organizowanego przez Klub Gaja. Ju\u017c w czerwcu te niezwyk\u0142e drzewa zwi\u0105zane z histori\u0105 naszego kraju, b\u0119d\u0105ce od pokole\u0144 elementem lokalnych ojczyzn wezm\u0105 udzia\u0142 w og\u00f3lnopolskim plebiscycie o tytu\u0142 Drzewa Roku 2019.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":11228,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0},"categories":[1,24],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11222"}],"collection":[{"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11222"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11222\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11432,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11222\/revisions\/11432"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11228"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11222"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=11222"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.swietodrzewa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=11222"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}